Cách dùng do, does, did trong câu hỏi, câu phủ định và câu trả lời ngắn
Nội dung bài viết
do, does, did là trợ động từ dùng để tạo câu hỏi và câu phủ định với động từ thường. Chọn do cho I/you/we/they, does cho he/she/it (hiện tại), did cho mọi chủ ngữ ở quá khứ; sau chúng, động từ chính luôn ở nguyên dạng. Ví dụ: —
Bảng công thức
| Chủ ngữ / thì | Câu hỏi | Phủ định | Trả lời ngắn |
|---|---|---|---|
| I, you, we, they (hiện tại) | / | ||
| he, she, it (hiện tại) | / | ||
| Mọi chủ ngữ (quá khứ) | / |
Dạng rút gọn: do not → don't /dəʊnt/, does not → doesn't /ˈdʌznt/, did not → didn't /ˈdɪdnt/. Khi nói nhanh, do và does ở đầu câu hỏi thường đọc nhẹ: do /də/, does /dəz/.
Luật quan trọng nhất: động từ chính về nguyên dạng
Dấu hiệu ngôi thứ ba (-s) và dấu hiệu quá khứ (-ed, V2) đã chuyển sang does/did, nên động từ chính không mang chúng nữa:
| Khẳng định | Phủ định | Câu hỏi |
|---|---|---|
Câu hỏi có từ để hỏi
Wh- + do/does/did + S + V nguyên dạng?
- — Bạn làm nghề gì? (do thứ hai là động từ chính “làm”)
- — Chị bạn làm ở đâu?
- — Sao bạn về sớm?
- — Mất bao lâu?
Ngoại lệ: khi từ để hỏi chính là chủ ngữ (who, what hỏi người/vật làm hành động) thì không dùng do/does/did.
- — Ai gọi cho bạn? (không nói Who did call you?)
- So sánh: — Bạn đã gọi cho ai? (who là tân ngữ, nên cần did)
- — Chuyện gì đã xảy ra?
Khi nào không dùng do, does, did
- Câu có động từ be: đảo be lên đầu. ·
- Câu có động từ khuyết thiếu (can, will, should, must): đảo modal. · Xem bài động từ khuyết thiếu.
- Thì hoàn thành, tiếp diễn: dùng have/be. ·
Các cách dùng khác
Câu hỏi đuôi
- — Bạn thích trà, phải không?
- — Cô ấy không đến, đúng không?
Đồng tình ngắn gọn
- — (Tôi cũng vậy.)
- — (Tôi cũng không.)
Nhấn mạnh trong câu khẳng định
- — Tôi thật sự thích ý tưởng của bạn.
- — Cô ấy có gọi mà, lúc đó bạn đi vắng.
do là động từ chính “làm”
do cũng là động từ thường, nên có thể xuất hiện hai lần trong một câu: ·
Lỗi người Việt hay mắc
- ✗ She doesn't likes it. → ✓
- ✗ Did you went there? → ✓
- ✗ Do he play football? → ✓
- ✗ Do you are a student? → ✓
- ✗ I not like it. → ✓ Tiếng Việt thêm “không” trước động từ, tiếng Anh phải mượn do.
- ✗ Who did break the window? → ✓
- ✗ You like coffee? khi viết → ✓ Hỏi chỉ bằng ngữ điệu nghe được trong nói thân mật, không dùng trong văn viết và bài thi.
Nhớ nhanh
- do: I/you/we/they · does: he/she/it · did: quá khứ, mọi chủ ngữ.
- Sau do/does/did, động từ chính về nguyên dạng.
- Câu có be, modal, have (hoàn thành) thì không mượn do.
- Từ để hỏi làm chủ ngữ (Who called?) thì không dùng did.
Bài tiếp theo trong lộ trình: will và be going to. Toàn bộ chủ điểm có ở mục ngữ pháp tiếng Anh.
