Cách dùng 通过 trong tiếng Trung: "thông qua", thi đỗ và phân biệt 通过 với 经过

通过 (tōngguò) có hai cách dùng chính. Làm giới từ, nó nghĩa là "thông qua, bằng cách", đứng trước động từ chính để nói nhờ phương tiện hay cách thức nào mà đạt được việc gì: 通过朋友介绍，我认识了她。 (Tōngguò péngyou jièshào, wǒ rènshi le tā., "Qua bạn giới thiệu, tôi quen cô ấy."). Làm động từ, nó nghĩa là "đỗ, được thông qua": 他通过了面试。 (Tā tōngguò le miànshì., "Anh ấy đã qua vòng phỏng vấn."). Khác với 经过 (jīngguò), từ nhấn vào quá trình đã trải qua, 通过 nhấn vào con đường, phương tiện dẫn tới kết quả.

Bảng công thức

Cách dùng	Công thức	Ví dụ	Nghĩa
Giới từ, đứng đầu câu	通过 + phương tiện, cách thức, + chủ ngữ + V	通过这次比赛，我们学到了很多。	Qua cuộc thi này, chúng tôi học được nhiều điều.
Giới từ, sau chủ ngữ	Chủ ngữ + 通过 + phương tiện + V	我通过网上找到了工作。	Tôi tìm được việc qua mạng.
Động từ: đỗ, được duyệt	通过 + 考试, 面试, 审核	我的申请通过了。	Đơn của tôi được duyệt rồi.
Động từ: đi xuyên qua	通过 + nơi chốn	请排队通过安检。	Xin xếp hàng qua cửa an ninh.
Phủ định	没通过 + N	他这次没通过考试。	Lần này anh ấy không đỗ.

通过 làm giới từ: "thông qua, bằng cách"

Cụm 通过 + danh từ (hoặc cụm động từ) đóng vai trạng ngữ. Nó chỉ cách thức, phương tiện, người trung gian hay hoạt động giúp đạt kết quả ở vế sau. Cụm này đứng trước động từ chính, có thể ở đầu câu (thường có dấu phẩy) hoặc ngay sau chủ ngữ. Quy tắc trạng ngữ đứng trước động từ được giải thích kỹ trong bài vị trí trạng ngữ trong tiếng Trung.

Câu tiếng Trung	Pinyin	Nghĩa
通过学习汉语，我交了很多中国朋友。	Tōngguò xuéxí Hànyǔ, wǒ jiāo le hěn duō Zhōngguó péngyou.	Nhờ học tiếng Trung, tôi kết bạn được với nhiều người Trung Quốc.
我们可以通过邮件联系。	Wǒmen kěyǐ tōngguò yóujiàn liánxì.	Chúng ta có thể liên lạc qua email.
通过这件事，我更了解他了。	Tōngguò zhè jiàn shì, wǒ gèng liǎojiě tā le.	Qua chuyện này, tôi hiểu anh ấy hơn.
她是通过同事介绍来这家公司的。	Tā shì tōngguò tóngshì jièshào lái zhè jiā gōngsī de.	Cô ấy vào công ty này nhờ đồng nghiệp giới thiệu.
通过调查，警察找到了原因。	Tōngguò diàochá, jǐngchá zhǎodào le yuányīn.	Qua điều tra, cảnh sát đã tìm ra nguyên nhân.
孩子通过玩游戏学会了数数。	Háizi tōngguò wán yóuxì xuéhuì le shǔ shù.	Đứa bé học đếm qua trò chơi.

Danh từ hay đi sau 通过 là những thứ đóng vai "kênh" hoặc "con đường": 网络 (mạng), 电话 (điện thoại), 朋友 (bạn bè), 翻译 (phiên dịch), 学习 (học tập), 努力 (nỗ lực), 讨论 (thảo luận), 实践 (thực hành).

通过 làm động từ: đỗ, được thông qua

Khi đứng làm vị ngữ, 通过 nghĩa là vượt qua một vòng kiểm tra, xét duyệt, hoặc một đề xuất được tán thành. Tân ngữ hay gặp: 考试 (kỳ thi), 面试 (phỏng vấn), 审核 (xét duyệt), 检查 (kiểm tra), 方案 (phương án), 法律 (luật).

Câu tiếng Trung	Pinyin	Nghĩa
我终于通过了驾照考试。	Wǒ zhōngyú tōngguò le jiàzhào kǎoshì.	Cuối cùng tôi cũng đỗ thi bằng lái.
你的HSK四级通过了吗？	Nǐ de HSK sì jí tōngguò le ma?	Bạn đỗ HSK 4 chưa?
这个方案大家都同意，通过了。	Zhège fāng'àn dàjiā dōu tóngyì, tōngguò le.	Phương án này mọi người đều đồng ý, đã được thông qua.
他没通过体检。	Tā méi tōngguò tǐjiǎn.	Anh ấy không qua được vòng khám sức khoẻ.
这条法律去年通过了。	Zhè tiáo fǎlǜ qùnián tōngguò le.	Luật này được thông qua năm ngoái.

Danh từ ghép hay gặp: 通过率 (tōngguòlǜ, tỉ lệ đỗ). Câu bị động văn viết có thể dùng 被通过, nhưng trong khẩu ngữ người ta thường nói thẳng 方案通过了.

通过 nghĩa "đi qua, xuyên qua"

Nghĩa gốc của 通 là thông suốt, nên 通过 còn chỉ việc đi xuyên từ đầu này sang đầu kia của một nơi: 火车正在通过大桥。 (Huǒchē zhèngzài tōngguò dàqiáo., Tàu đang chạy qua cầu.). Ở sân bay, nhà ga bạn sẽ nghe 通过安检 (qua cửa an ninh).

Phân biệt 通过 và 经过

Đây là cặp từ người học HSK 4 nhầm nhiều nhất. Cả hai đều dịch được là "qua", nhưng góc nhìn khác nhau.

Tiêu chí	通过	经过
Trọng tâm	Phương tiện, cách thức để đạt kết quả	Quá trình, thời gian đã trải qua
Đi qua nơi chốn	Xuyên qua (cổng, cầu, đường hầm)	Đi ngang qua, ghé ngang lộ trình
Đi với khoảng thời gian	Không: 通过三年 sai	Được: 经过三年的努力
Nghĩa "đỗ, được duyệt"	Có	Không
Làm danh từ	Không	Có: 事情的经过 (diễn biến sự việc)

Hai câu dưới cùng có "thảo luận" nhưng nghĩa nhích khác nhau:

• 通过讨论，我们找到了办法。 (Tōngguò tǎolùn, wǒmen zhǎodào le bànfǎ.): dùng thảo luận làm cách để tìm ra hướng giải quyết.
• 经过讨论，我们决定明天出发。 (Jīngguò tǎolùn, wǒmen juédìng míngtiān chūfā.): sau một hồi thảo luận, chúng tôi quyết định mai xuất phát. Câu này nhấn vào quá trình đã diễn ra.

Với nơi chốn: 我每天上班都经过这家咖啡店。 (ngày nào đi làm tôi cũng đi ngang quán cà phê này) dùng 经过 vì chỉ đi ngang, không "xuyên qua" quán.

Phân biệt 通过 và 用

Khi phương tiện là một đồ vật cụ thể bạn cầm trên tay, tiếng Trung dùng 用 (yòng), không dùng 通过. Nói 用筷子吃饭 (ăn bằng đũa), không nói 通过筷子吃饭. 通过 hợp với kênh trung gian, hoạt động, quá trình: mạng, người giới thiệu, cuộc thi, việc học. Một số từ dùng được cả hai, như 用手机付钱 và 通过手机付钱 (trả tiền bằng điện thoại), nhưng 用 nghe đời thường hơn.

Lỗi người Việt hay mắc

Câu sai	Câu đúng	Lý do
我认识他通过朋友。	我通过朋友认识了他。	Cụm 通过 phải đứng trước động từ
通过三个月的学习 (nhấn thời gian)	经过三个月的学习	Khoảng thời gian đi với 经过
他经过了考试。	他通过了考试。	Nghĩa "đỗ" chỉ dùng 通过
通过刀切菜	用刀切菜	Dụng cụ cầm tay dùng 用

Ngoài ra, người Việt hay dịch máy móc mọi chữ "thông qua" thành 通过. Trong câu "Quốc hội thông qua luật", 通过 đúng. Nhưng "thông qua ý kiến với sếp" (trình, xin ý kiến) lại là 跟领导商量 hoặc 请示领导, không dùng 通过.

Bài tập nhỏ

Điền 通过, 经过 hoặc 用 vào chỗ trống.

1. （　） 一年的准备，他终于出国了。
2. 我是 （　） 网上买的这件衣服。
3. 她 （　） 了公司的面试。
4. 去学校的路上，我们会 （　） 一个公园。
5. 中国人吃饭 （　） 筷子。
6. （　） 这次旅行，我更喜欢中国文化了。

Đáp án: 1. 经过 (khoảng thời gian một năm). 2. 通过 (kênh mạng). 3. 通过 (đỗ phỏng vấn). 4. 经过 (đi ngang qua). 5. 用 (dụng cụ). 6. 通过 (hoạt động giúp thay đổi nhận thức; 经过 cũng chấp nhận được nếu muốn nhấn quá trình).

Một cặp từ "theo" khác cũng hay bị nhầm ở trình độ này là 按照 và 根据, xem bài phân biệt 按照 và 根据.

Câu hỏi thường gặp

通过 là giới từ hay động từ?

Cả hai. Đứng trước động từ khác và mang nghĩa "bằng cách, qua", nó là giới từ. Đứng làm vị ngữ chính, nhận tân ngữ như 考试, 面试 hoặc đi với 了, nó là động từ.

"Thi đỗ" nói 通过 hay 考上?

通过考试 dùng cho kỳ thi đạt điểm chuẩn là qua, như thi bằng lái, thi chứng chỉ. 考上 dùng khi thi tuyển vào trường hoặc vị trí: 考上大学 (đỗ đại học).

通过 với 透过 khác gì?

透过 (tòuguò) nghĩa gốc là "xuyên qua" (ánh sáng xuyên qua cửa kính). Một số vùng nói tiếng Hoa dùng 透过 với nghĩa "thông qua", nhưng trong tiếng phổ thông đại lục và khi thi HSK, bạn nên dùng 通过.

Có nói 通过不了 được không?

Được, đây là bổ ngữ khả năng: 这样下去，你考试通过不了。 (Cứ thế này thì bạn không đỗ được đâu). Trong khẩu ngữ, 过不了 cũng rất hay gặp.

Muốn xem thêm các giới từ thường gặp ở trình độ sơ cấp, đọc bài giới từ 给, 跟, 从.