Từ vựng tiếng Hàn ngành nhựa: máy ép, khuôn và lỗi sản phẩm

Từ vựng tiếng Hàn ngành nhựa xoay quanh ba chữ chính: 사출 (sachul, “ép phun”), 금형 (geumhyeong, “khuôn”) và 불량 (bullyang, “hàng lỗi”). Máy ép nhựa gọi là 사출기 (sachulgi, “máy ép phun”), hạt nhựa nguyên liệu gọi là 원료 (wollyo, “nguyên liệu”). Nếu bạn đi EPS và được xếp vào xưởng nhựa, nắm hơn 70 từ trong bài này là đủ để hiểu lệnh của 반장 (tổ trưởng), báo lỗi sản phẩm và giữ an toàn khi đứng máy. Bài đi theo thứ tự công việc thật: máy móc, nguyên liệu, lỗi sản phẩm, thao tác, an toàn, rồi câu báo lỗi dùng ngay.

Bài này chỉ đi sâu vào xưởng nhựa. Từ chung của mọi nhà máy như ca làm, chấm công, tăng ca đã có ở bài từ vựng tiếng Hàn công xưởng.

Máy ép nhựa và các bộ phận

Phần lớn xưởng nhựa nhỏ ở Hàn làm ép phun: nhựa nóng chảy được bơm vào khuôn, nguội lại thành sản phẩm, robot hoặc người lấy ra. Những từ dưới đây bạn sẽ nghe mỗi ngày quanh máy.

Tiếng Hàn	Phiên âm	Nghĩa	Ghi chú
사출기	sachulgi	máy ép phun	hay gọi tắt là 기계
사출 성형	sachul seonghyeong	ép phun tạo hình	tên công đoạn
압출기	apchulgi	máy đùn	làm ống, tấm, màng nhựa
블로우 성형	beullou seonghyeong	thổi khuôn	làm chai, can nhựa
금형	geumhyeong	khuôn	chữ quan trọng nhất xưởng
금형 교체	geumhyeong gyoche	thay khuôn	đổi mã hàng
호퍼	hopeo	phễu nạp liệu	chỗ đổ hạt nhựa
실린더	sillindeo	xi lanh	nơi nhựa được gia nhiệt
노즐	nojeul	vòi phun	đầu bơm nhựa vào khuôn
히터	hiteo	bộ gia nhiệt	rất nóng
취출 로봇	chwichul robot	robot gắp sản phẩm	gọi tắt 로봇
건조기	geonjogi	máy sấy hạt	sấy trước khi ép
분쇄기	bunswaegi	máy nghiền	nghiền phế phẩm, đuôi keo
컨베이어	keonbeieo	băng chuyền
냉각수	naenggaksu	nước làm mát	chạy qua khuôn

Các thông số trên màn hình máy

Bạn chưa cần chỉnh thông số, nhưng nên hiểu khi tổ trưởng hỏi 지금 온도 몇 도예요? (jigeum ondo myeot doyeyo, “Bây giờ nhiệt độ bao nhiêu độ?”).

Tiếng Hàn	Phiên âm	Nghĩa	Ghi chú
온도	ondo	nhiệt độ
압력	amnyeok	áp lực	đọc là amnyeok do biến âm
속도	sokdo	tốc độ
사이클 타임	saikeul taim	thời gian một chu kỳ	số giây ra một lần sản phẩm
냉각 시간	naenggak sigan	thời gian làm nguội
수량	suryang	số lượng	đếm sản phẩm
생산량	saengsallyang	sản lượng	chỉ tiêu ca

Nguyên liệu nhựa

Tiếng Hàn	Phiên âm	Nghĩa	Ghi chú
원료	wollyo	nguyên liệu, hạt nhựa	đọc là wollyo, không phải won-ryo
수지	suji	nhựa (resin)	văn bản kỹ thuật
플라스틱	peullaseutik	nhựa, đồ nhựa
재생 원료	jaesaeng wollyo	hạt tái chế
분쇄품	bunswaepum	nhựa nghiền	trộn lại với hạt mới
안료	allyo	bột màu	biến âm: allyo
마스터배치	maseuteobaechi	hạt màu	trộn để ra màu
배합	baehap	phối trộn	tỉ lệ trộn
원료 투입	wollyo tuip	nạp nguyên liệu	đổ vào phễu
포대	podae	bao (đựng hạt)	thường 25 kg một bao

Mã nhựa trên bao thường giữ tiếng Anh: PP, PE, ABS, PC. Người Hàn đọc theo chữ cái, ví dụ ABS đọc là 에이비에스. Bạn chỉ cần đọc đúng mã trên bao và so với phiếu, tránh đổ nhầm loại.

Lỗi sản phẩm nhựa: nhóm từ quan trọng nhất

Việc của người mới trong xưởng nhựa thường là đứng cuối máy, kiểm hàng và loại bỏ hàng lỗi. Vì vậy tên lỗi là thứ phải thuộc đầu tiên. Cột ghi chú có từ lóng xưởng hay dùng, nhiều từ gốc tiếng Nhật.

Tiếng Hàn	Phiên âm	Nghĩa	Ghi chú
불량	bullyang	lỗi, hàng hỏng	đọc bullyang do biến âm
불량품	bullyangpum	sản phẩm lỗi
양품	yangpum	hàng đạt	ngược với 불량품
미성형	miseonghyeong	ép thiếu, hụt nhựa	xưởng hay gọi 쇼트
버	beo	bavia, ba via	xưởng gọi 바리
수축	suchuk	co rút, lõm	lõm mặt gọi 싱크
기포	gipo	bọt khí
웰드 라인	weldeu rain	đường hàn, vệt nối
은줄	eunjul	vệt bạc	xưởng gọi 실버
휨	hwim	cong vênh	cũng nói 변형
탄 자국	tan jaguk	vết cháy	cháy khí
흑점	heukjeom	chấm đen
이물	imul	dị vật	bụi, mảnh lạ dính vào
긁힘	geulkim	trầy xước	xưởng gọi 기스
크랙	keuraek	nứt	cũng nói 깨짐
색상 차이	saeksang chai	lệch màu
치수 불량	chisu bullyang	sai kích thước	đo bằng thước kẹp

Từ lóng như 바리, 기스, 쇼트 không có trong sách EPS nhưng gần như xưởng nào cũng dùng. Bạn nên biết cả hai cách gọi: nghe được từ lóng của người trong xưởng, còn khi ghi phiếu kiểm hàng thì dùng từ chuẩn.

Động từ và thao tác hằng ngày

Cụm từ	Phiên âm	Nghĩa
제품을 빼다	jepumeul ppaeda	lấy sản phẩm ra khỏi khuôn
바리를 따다	barireul ttada	cắt, gọt bavia
게이트를 자르다	geiteureul jareuda	cắt cuống nhựa
불량을 골라내다	bullyangeul gollaenaeda	nhặt hàng lỗi ra
검사하다	geomsahada	kiểm tra
포장하다	pojanghada	đóng gói
박스에 담다	bakseue damda	cho vào thùng
라벨을 붙이다	rabereul buchida	dán nhãn
원료를 넣다	wollyoreul neota	đổ nguyên liệu
금형을 닦다	geumhyeongeul dakda	lau khuôn
기계를 세우다	gigyereul seuda	dừng máy
다시 돌리다	dasi dollida	chạy lại máy
분쇄기에 넣다	bunswaegie neota	bỏ vào máy nghiền
수량을 세다	suryangeul seda	đếm số lượng

An toàn khi đứng máy ép

Xưởng nhựa có hai nguy cơ chính: bỏng do khuôn và nhựa nóng, kẹp tay khi khuôn đóng. Nghe được các từ dưới đây là cách tự bảo vệ đơn giản nhất.

Tiếng Hàn	Phiên âm	Nghĩa	Ghi chú
뜨거워요	tteugeowoyo	nóng đấy	câu cảnh báo hay nghe
화상	hwasang	bỏng
끼임	kkiim	kẹp, mắc kẹt	tai nạn kẹp tay
안전문	anjeonmun	cửa an toàn của máy	mở cửa thì máy dừng
비상 정지 버튼	bisang jeongji beoteun	nút dừng khẩn cấp	nút đỏ
장갑	janggap	găng tay	găng chịu nhiệt khi lau khuôn
보안경	boangyeong	kính bảo hộ
손 넣지 마세요	son neochi maseyo	đừng thò tay vào
조심하세요	josimhaseyo	cẩn thận

Nguyên tắc nên nhớ: khi máy đang chạy, không đưa tay vào khoảng giữa hai nửa khuôn, kể cả khi sản phẩm bị dính. Hãy dừng máy hoặc gọi tổ trưởng.

Câu báo lỗi và hỏi việc trong xưởng nhựa

Các câu dưới đây dùng đuôi 아요/어요, đủ lịch sự khi nói với tổ trưởng. Gọi tổ trưởng là 반장님, gọi kỹ thuật viên khuôn là 기사님.

Câu	Phiên âm	Nghĩa
반장님, 미성형이 나와요.	banjangnim, miseonghyeongi nawayo	Tổ trưởng ơi, hàng bị ép thiếu.
바리가 너무 많아요.	bariga neomu manayo	Bavia nhiều quá.
제품이 금형에 붙었어요.	jepumi geumhyeonge buteosseoyo	Sản phẩm dính trong khuôn.
색깔이 달라요.	saekkkari dallayo	Màu bị khác.
기계에서 이상한 소리가 나요.	gigyeeseo isanghan soriga nayo	Máy kêu lạ.
원료가 다 떨어졌어요.	wollyoga da tteoreojyeosseoyo	Hết nguyên liệu rồi.
로봇이 멈췄어요.	robosi meomchwosseoyo	Robot dừng rồi.
이거 불량이에요?	igeo bullyangieyo	Cái này là hàng lỗi phải không?
한 박스에 몇 개 넣어요?	han bakseue myeot gae neoeoyo	Một thùng cho bao nhiêu cái?
불량품은 어디에 둬요?	bullyangpumeun eodie dwoyo	Hàng lỗi để ở đâu?
한 번만 다시 보여 주세요.	han beonman dasi boyeo juseyo	Làm mẫu lại cho em một lần nữa.
천천히 말해 주세요.	cheoncheonhi malhae juseyo	Nói chậm giúp em.

Hội thoại mẫu đầu ca

Người nói	Câu	Nghĩa
반장	오늘은 이 금형으로 돌려요. oneureun i geumhyeongeuro dollyeoyo	Hôm nay chạy khuôn này.
Bạn	네. 몇 개 만들어요? ne. myeot gae mandeureoyo	Vâng. Làm bao nhiêu cái ạ?
반장	삼천 개요. 바리 꼭 따고 포장하세요. samcheon gaeyo. bari kkok ttago pojanghaseyo	3.000 cái. Nhớ cắt bavia rồi mới đóng gói.
Bạn	알겠습니다. 불량 나오면 말씀드릴게요. algetseumnida. bullyang naomyeon malsseumdeurilgeyo	Em hiểu rồi. Có hàng lỗi em sẽ báo.

Lỗi người Việt hay mắc

• Đọc sai do biến âm. 원료 đọc là wollyo, 불량 là bullyang, 압력 là amnyeok. Đọc từng chữ rời, tổ trưởng sẽ khó nghe ra. Xem thêm bài biến âm tiếng Hàn.
• Chỉ học từ lóng. Nói 바리, 기스 trong xưởng thì không sao, nhưng phiếu kiểm hàng và tài liệu đào tạo dùng 버, 긁힘. Nên nhớ cả hai.
• Nói 네 khi chưa hiểu. Gật đầu cho qua rồi làm sai cả lô hàng là chuyện hay gặp. Câu 다시 한 번 말해 주세요 an toàn hơn nhiều.
• Nhầm 불량 và 부족. 불량 là hàng lỗi, 부족 (bujok) là thiếu số lượng. Báo nhầm hai từ này sẽ khiến tổ trưởng kiểm sai chỗ.

Mẹo học nhanh trước khi vào xưởng

1. Học theo đường đi của hạt nhựa: bao nguyên liệu, máy sấy, phễu, xi lanh, khuôn, robot, bàn kiểm, thùng hàng. Mỗi chặng gắn hai, ba từ.
2. Tự làm thẻ lỗi: một mặt dán ảnh sản phẩm lỗi, mặt kia ghi tên Hàn. Lỗi nhựa nhìn là nhận ra, nên học bằng hình nhanh hơn học bằng nghĩa.
3. Ghép từ với số đếm thuần Hàn khi đếm thùng, đếm cái. Ôn lại ở bài số đếm tiếng Hàn.
4. Khi đang ôn thi, phần từ vựng nhà máy trong sách EPS là nền chung; từ trong bài này là phần bổ sung cho riêng ngành nhựa. Lộ trình ôn sách có ở bài học tiếng Hàn EPS 60 bài.

Câu hỏi thường gặp

Khuôn ép tiếng Hàn là gì?

Khuôn là 금형 (geumhyeong). Thay khuôn là 금형 교체, lau khuôn là 금형을 닦다. Trong xưởng bạn cũng có thể nghe 몰드, mượn từ tiếng Anh mold.

Ép nhựa tiếng Hàn nói thế nào?

Ép phun là 사출 (sachul), máy ép phun là 사출기. Công đoạn tạo hình gọi là 사출 성형. Đùn nhựa là 압출, thổi chai là 블로우 성형.

Làm xưởng nhựa ở Hàn có cần biết nhiều tiếng Hàn không?

Việc đứng máy và kiểm hàng không cần nói giỏi, nhưng phải hiểu tên lỗi, số lượng và lời cảnh báo an toàn. Hơn 70 từ trong bài cộng mười câu báo lỗi đủ cho những tuần đầu.

바리 nghĩa là gì?

바리 là từ lóng trong xưởng, chỉ phần nhựa thừa tràn ra mép sản phẩm (bavia). Từ chuẩn là 버. Cắt bavia nói là 바리를 따다 hoặc 바리를 제거하다.