Từ vựng tiếng Nhật cắt tóc: đi tiệm tóc ở Nhật nói gì

Tiệm làm tóc ở Nhật gọi là 美容院 (びよういん, biyouin) hoặc 美容室 (びようしつ, biyoushitsu). Tiệm cắt tóc kiểu truyền thống cho nam, có cạo mặt, gọi là 床屋 (とこや, tokoya) hay 理容室 (りようしつ, riyoushitsu). Câu đầu tiên bạn cần là カットをお願いします。 (katto o onegai shimasu, "Cho tôi cắt tóc"), và câu quan trọng nhất khi ngồi ghế là nói rõ độ dài: 全体的に3センチくらい切ってください。 (zentaiteki ni san senchi kurai kitte kudasai, "Cắt đều khoảng 3 cm"). Bài này gom từ vựng theo đúng thứ tự một lần đi tiệm: tên dịch vụ, bộ phận tóc, động từ cắt tỉa, kiểu tóc nam nữ, câu đặt lịch, câu thợ hay hỏi và cách trả lời.

Các loại tiệm và người làm tóc

Từ	Cách đọc	Nghĩa
美容院	びよういん (biyouin)	tiệm làm tóc (salon), nam nữ đều đi
美容室	びようしつ (biyoushitsu)	tiệm làm tóc, cùng nghĩa 美容院
ヘアサロン	(hea saron)	hair salon
理容室	りようしつ (riyoushitsu)	tiệm cắt tóc kiểu barber, có cạo mặt
床屋	とこや (tokoya)	tiệm hớt tóc (cách nói dân dã của 理容室)
美容師	びようし (biyoushi)	thợ làm tóc ở salon
理容師	りようし (riyoushi)	thợ cắt tóc ở tiệm barber
スタイリスト	(sutairisuto)	thợ chính, người cắt cho bạn
アシスタント	(ashisutanto)	phụ việc (thường gội đầu, sấy)
指名	しめい (shimei)	chỉ định thợ quen

Hai loại tiệm khác nhau ở giấy phép hành nghề. Muốn cạo mặt, cạo râu bằng dao thì đến 理容室. Muốn uốn, nhuộm, làm kiểu thì đến 美容院. Nam giới ở Nhật đi cả hai loại, không ai thấy lạ.

Tên dịch vụ ở tiệm tóc

Từ	Cách đọc	Nghĩa
カット	(katto)	cắt
シャンプー	(shanpuu)	gội đầu
ブロー	(burou)	sấy tạo kiểu
カラー	(karaa)	nhuộm
白髪染め	しらがぞめ (shiragazome)	nhuộm tóc bạc
ブリーチ	(buriichi)	tẩy tóc
パーマ	(paama)	uốn
縮毛矯正	しゅくもうきょうせい (shukumou kyousei)	duỗi thẳng tóc xoăn
トリートメント	(toriitomento)	hấp, phục hồi tóc
ヘッドスパ	(heddo supa)	gội đầu dưỡng sinh, massage da đầu
セット	(setto)	làm kiểu, búi (đi tiệc, đám cưới)
顔そり	かおそり (kaosori)	cạo mặt
眉カット	まゆカット (mayu katto)	tỉa lông mày

Bảng giá ở tiệm thường ghi theo gói, ví dụ カット＋カラー là cắt cộng nhuộm. Chữ シャンプー込み (シャンプーこみ, shanpuu komi, "đã gồm gội") cho biết giá đã tính gội đầu. Nếu thấy シャンプー別 (シャンプーべつ, shanpuu betsu, "gội tính riêng"), gội sẽ cộng thêm tiền.

Từ vựng bộ phận tóc

Từ	Cách đọc	Nghĩa
髪	かみ (kami)	tóc
髪の毛	かみのけ (kaminoke)	tóc, sợi tóc
前髪	まえがみ (maegami)	tóc mái
毛先	けさき (kesaki)	phần đuôi tóc
襟足	えりあし (eriashi)	tóc gáy, phần tóc sau cổ
もみあげ	(momiage)	tóc mai
サイド	(saido)	hai bên
トップ	(toppu)	phần đỉnh đầu
後ろ	うしろ (ushiro)	phía sau
分け目	わけめ (wakeme)	đường rẽ ngôi
つむじ	(tsumuji)	xoáy tóc
白髪	しらが (shiraga)	tóc bạc
くせ毛	くせげ (kusege)	tóc xoăn tự nhiên, tóc khó vào nếp
毛量	もうりょう (mouryou)	độ dày, lượng tóc

Muốn nói vị trí trên khuôn mặt để làm mốc độ dài, bạn cần thêm 眉 (まゆ, mayu, "lông mày"), 耳 (みみ, mimi, "tai"), あご (ago, "cằm"), 肩 (かた, kata, "vai") và 鎖骨 (さこつ, sakotsu, "xương quai xanh"). Tên các bộ phận cơ thể khác có trong bài từ vựng bộ phận cơ thể tiếng Nhật.

Động từ cắt, tỉa và cách nói độ dài

Từ	Cách đọc	Nghĩa
切る	きる (kiru)	cắt
短くする	みじかくする (mijikaku suru)	cắt ngắn đi
そろえる	(soroeru)	tỉa cho đều, cắt bằng ngọn
すく	(suku)	tỉa mỏng, giảm độ dày
軽くする	かるくする (karuku suru)	làm tóc nhẹ, bớt dày
残す	のこす (nokosu)	giữ lại độ dài
刈り上げる	かりあげる (kariageru)	cạo tông đơ phần dưới
バリカン	(barikan)	tông đơ
染める	そめる (someru)	nhuộm
巻く	まく (maku)	uốn cuộn, quấn lô
流す	ながす (nagasu)	chải lệch sang một bên
長さ	ながさ (nagasa)	độ dài

Ba động từ dễ lẫn nhất là 切る, そろえる và すく. 切る làm tóc ngắn đi. そろえる chỉ cắt phần ngọn cho đều, độ dài gần như giữ nguyên. すく giữ độ dài nhưng làm tóc mỏng bớt. Nói nhầm 切る khi chỉ muốn tỉa mỏng là cách nhanh nhất để mất vài phân tóc.

Độ dài nói bằng hai cách: số centimet hoặc mốc trên cơ thể. Mốc trên cơ thể ít rủi ro hơn, vì mỗi người hình dung 3 cm một khác.

Câu	Phiên âm	Nghĩa
3センチくらい切ってください。	San senchi kurai kitte kudasai.	Cắt khoảng 3 cm giúp tôi.
肩につくくらいの長さにしてください。	Kata ni tsuku kurai no nagasa ni shite kudasai.	Cắt dài chạm vai.
前髪は眉にかかるくらいでお願いします。	Maegami wa mayu ni kakaru kurai de onegai shimasu.	Mái để chạm lông mày.
耳が出るくらいに短くしてください。	Mimi ga deru kurai ni mijikaku shite kudasai.	Cắt ngắn để lộ tai.
長さは変えずに、軽くしてください。	Nagasa wa kaezu ni, karuku shite kudasai.	Giữ nguyên độ dài, tỉa mỏng bớt.
毛先をそろえるだけでいいです。	Kesaki o soroeru dake de ii desu.	Chỉ tỉa đều phần ngọn thôi.

Mẫu 〜くらい (kurai, "khoảng") đi sau số đo hoặc sau một động từ để làm mốc. Cách đọc số trong 3センチ giống số đếm thông thường, xem lại ở bài số đếm tiếng Nhật.

Tên kiểu tóc nam và nữ

Kiểu tóc nam

Từ	Cách đọc	Nghĩa
ツーブロック	(tsuu burokku)	undercut, cạo hai bên, để dài phần trên
刈り上げ	かりあげ (kariage)	cạo tông đơ phần gáy và hai bên
坊主	ぼうず (bouzu)	đầu húi cua, cạo trọc
ソフトモヒカン	(sofuto mohikan)	kiểu mohican nhẹ
センターパート	(sentaa paato)	rẽ ngôi giữa
七三分け	しちさんわけ (shichisan wake)	rẽ ngôi lệch kiểu công sở
フェード	(feedo)	fade, tông đơ chuyển dần

Kiểu tóc nữ

Từ	Cách đọc	Nghĩa
ショート	(shooto)	tóc ngắn
ボブ	(bobu)	tóc bob
ミディアム	(midiamu)	tóc ngang vai
ロング	(rongu)	tóc dài
レイヤー	(reiyaa)	tóc tỉa tầng
ウルフカット	(urufu katto)	tóc layer kiểu wolf
ぱっつん前髪	ぱっつんまえがみ (pattsun maegami)	mái bằng
シースルー前髪	シースルーまえがみ (shiisuruu maegami)	mái thưa
ストレート	(sutoreeto)	tóc thẳng

Tên kiểu tóc ở Nhật thay đổi theo mốt, mỗi tiệm gọi cũng hơi khác nhau. Cách chắc nhất vẫn là đưa ảnh và nói この写真みたいにしてください。 (kono shashin mitai ni shite kudasai, "Làm giống ảnh này giúp tôi").

Câu đặt lịch ở tiệm tóc

Phần lớn tiệm làm tóc ở Nhật nhận khách theo lịch hẹn, gọi là 予約 (よやく, yoyaku, "đặt lịch"). Bạn có thể đặt qua mạng hoặc gọi điện. Tiệm cắt nhanh giá rẻ thường không cần hẹn, chỉ cần đến và chờ lượt. Khi gọi điện, các câu sau là đủ.

Câu	Phiên âm	Nghĩa
予約をお願いしたいんですが。	Yoyaku o onegai shitai n desu ga.	Tôi muốn đặt lịch.
明日の午後3時は空いていますか。	Ashita no gogo sanji wa aite imasu ka.	3 giờ chiều mai còn chỗ không?
カットとカラーでお願いします。	Katto to karaa de onegai shimasu.	Tôi muốn cắt và nhuộm.
担当はどなたでもいいです。	Tantou wa donata demo ii desu.	Thợ nào cũng được.
名前はグエンです。	Namae wa Guen desu.	Tôi tên là Nguyễn.
予約を変更したいんですが。	Yoyaku o henkou shitai n desu ga.	Tôi muốn đổi lịch hẹn.
すみません、予約をキャンセルしたいです。	Sumimasen, yoyaku o kyanseru shitai desu.	Xin lỗi, tôi muốn huỷ lịch.

Câu nhân viên hay hỏi lại khi bạn gọi: ご希望のメニューは？ (ごきぼうのメニューは, go kibou no menyuu wa, "Anh chị muốn làm dịch vụ gì?"), お電話番号をお願いします。 (おでんわばんごうをおねがいします, o denwa bangou o onegai shimasu, "Cho xin số điện thoại"). Đến muộn hoặc huỷ sát giờ nên gọi báo trước, tiệm Nhật rất coi trọng giờ hẹn.

Câu thợ hay hỏi khi bạn ngồi ghế

Câu	Phiên âm	Nghĩa
今日はどうされますか。	Kyou wa dou saremasu ka.	Hôm nay anh chị muốn làm thế nào?
長さはどれくらいにしますか。	Nagasa wa dore kurai ni shimasu ka.	Muốn để dài khoảng bao nhiêu?
前髪はどうしますか。	Maegami wa dou shimasu ka.	Mái thì làm sao?
量は減らしますか。	Ryou wa herashimasu ka.	Có tỉa bớt độ dày không?
かゆいところはありませんか。	Kayui tokoro wa arimasen ka.	Có chỗ nào ngứa không? (lúc gội)
お湯加減はいかがですか。	Oyu kagen wa ikaga desu ka.	Nước ấm vừa chưa?
後ろはこんな感じです。	Ushiro wa konna kanji desu.	Phía sau thế này ạ. (thợ cầm gương)
ワックスをつけますか。	Wakkusu o tsukemasu ka.	Có vuốt sáp không?

Câu かゆいところはありませんか。 là câu gần như tiệm nào cũng hỏi khi gội. Thường người ta đáp 大丈夫です。 (daijoubu desu, "Không sao ạ"). Câu hỏi nước nóng thì đáp ちょうどいいです。 (choudo ii desu, "Vừa rồi ạ") hoặc 少し熱いです。 (すこしあついです, sukoshi atsui desu, "Hơi nóng").

Câu mẫu nói kiểu tóc muốn cắt

Cho tóc nam

Câu	Phiên âm	Nghĩa
サイドと後ろは刈り上げてください。	Saido to ushiro wa kariagete kudasai.	Hai bên và phía sau cạo tông đơ giúp tôi.
ツーブロックにしてください。	Tsuu burokku ni shite kudasai.	Cắt kiểu undercut giúp tôi.
上は長めに残してください。	Ue wa nagame ni nokoshite kudasai.	Phần trên để dài một chút.
もみあげはすっきりさせてください。	Momiage wa sukkiri sasete kudasai.	Tóc mai cắt gọn giúp tôi.
前と同じ感じでお願いします。	Mae to onaji kanji de onegai shimasu.	Cắt giống lần trước.

Cho tóc nữ

Câu	Phiên âm	Nghĩa
肩くらいのボブにしたいです。	Kata kurai no bobu ni shitai desu.	Tôi muốn cắt bob ngang vai.
レイヤーを入れて軽くしてください。	Reiyaa o irete karuku shite kudasai.	Tỉa tầng cho nhẹ tóc.
明るめの茶色に染めたいです。	Akarume no chairo ni sometai desu.	Tôi muốn nhuộm nâu sáng.
毛先だけゆるく巻いてください。	Kesaki dake yuruku maite kudasai.	Chỉ uốn lơi phần đuôi.

Khi chưa ưng hoặc muốn dừng

Câu	Phiên âm	Nghĩa
短くしすぎないでください。	Mijikaku shisuginaide kudasai.	Đừng cắt ngắn quá.
もう少し短くしてください。	Mou sukoshi mijikaku shite kudasai.	Cắt ngắn thêm chút nữa.
ここをもう少しすいてください。	Koko o mou sukoshi suite kudasai.	Chỗ này tỉa mỏng thêm chút.
これで大丈夫です。	Kore de daijoubu desu.	Thế này được rồi.
ワックスはいりません。	Wakkusu wa irimasen.	Không cần vuốt sáp.

Khi thợ đã cắt xong và hỏi ý, nói これで大丈夫です。 là được. Nếu còn chỗ chưa ưng, chỉ tay vào chỗ đó và nói ここをもう少し…. Người Nhật quen sửa lại ngay tại chỗ, bạn không cần ngại.

Thanh toán và lúc ra về

Câu	Phiên âm	Nghĩa
お会計お願いします。	Okaikei onegai shimasu.	Cho tôi thanh toán.
カードで払えますか。	Kaado de haraemasu ka.	Trả bằng thẻ được không?
次回の予約もできますか。	Jikai no yoyaku mo dekimasu ka.	Đặt luôn lịch lần sau được không?
ありがとうございました。	Arigatou gozaimashita.	Cảm ơn anh chị.

Ở Nhật không có lệ tip cho thợ cắt tóc. Nhiều tiệm phát ポイントカード (pointo kaado, "thẻ tích điểm") hoặc hỏi bạn có muốn đặt lịch lần sau luôn không.

Lỗi người Việt hay mắc

• Dùng 切る khi chỉ muốn tỉa mỏng. Muốn giữ độ dài thì nói 長さは変えずに trước, rồi mới nói 軽くしてください.
• Chỉ nói số centimet mà không chỉ mốc. 3 cm của bạn và của thợ có thể khác nhau. Nên chỉ tay hoặc nói mốc như 肩, 耳, 眉.
• Đáp 大丈夫です cho mọi câu hỏi. 大丈夫です vừa có nghĩa là ổn, vừa có nghĩa là không cần. Thợ hỏi có tỉa mái không mà bạn đáp vậy, họ có thể hiểu là không cần cắt mái.
• Quên nói về tóc mái. Nếu không dặn, thợ thường sẽ hỏi riêng. Khi không nghe kịp 前髪はどうしますか, mái có thể bị cắt theo ý thợ.
• Đọc 白髪 là hakuhatsu. Trong tiệm tóc, từ này đọc là しらが (shiraga).

Câu hỏi thường gặp

Tiệm tóc tiếng Nhật là gì?

Tiệm làm tóc kiểu salon là 美容院 hoặc 美容室. Tiệm barber, có cạo mặt, là 理容室, nói dân dã là 床屋.

Đi cắt tóc ở Nhật không biết nói thì làm sao?

Mang theo ảnh kiểu tóc muốn cắt, chụp cả mặt trước, hai bên và phía sau. Đưa ảnh rồi nói この写真みたいにしてください。. Sau đó chỉ cần thêm một câu về độ dài và một câu về tóc mái là đủ.

Nam giới ở Nhật nên đi 美容院 hay 床屋?

Cả hai đều được. 床屋 hợp với kiểu ngắn gọn, có cạo mặt. 美容院 hợp nếu bạn muốn làm kiểu, uốn hoặc nhuộm.

すく và そろえる khác nhau thế nào?

そろえる là cắt phần ngọn cho đều. すく là tỉa bớt độ dày. Tóc dày, nóng đầu thì nhờ すいてください. Tóc dài so le muốn cho gọn thì nói 毛先をそろえてください.