Ngữ pháp について (ni tsuite) tiếng Nhật: cách nói “về” và phân biệt với に関して

について (ni tsuite) nghĩa là "về", dùng để nêu chủ đề mà hành động nói, nghĩ, viết, tìm hiểu hướng vào. Công thức: danh từ + について + động từ. Muốn bổ nghĩa cho danh từ phía sau thì dùng N1 + についての + N2. Ví dụ: 日本の文化について話します。 (Nihon no bunka ni tsuite hanashimasu, "Tôi sẽ nói về văn hoá Nhật Bản"), 環境についての本を読みました。 (kankyō ni tsuite no hon o yomimashita, "Tôi đã đọc một cuốn sách về môi trường").

Bảng công thức

Dạng	Công thức	Ví dụ	Nghĩa
Về (bổ nghĩa động từ)	N + について + V	家族について話す	nói về gia đình
Về (bổ nghĩa danh từ)	N1 + についての + N2	日本についての質問	câu hỏi về Nhật Bản
Còn về … thì	N + については	値段については、後で説明します。	Về giá thì lát nữa tôi giải thích.
Về … cũng	N + についても	歴史についても調べました。	Tôi cũng tìm hiểu về lịch sử.
Trang trọng	N + につきまして	新しい制度につきまして、ご説明いたします。	Xin trình bày về chế độ mới.
Về việc (cả mệnh đề)	Câu thường + か/こと + について	どうすればいいかについて考えます。	Suy nghĩ về việc nên làm thế nào.

について luôn đứng sau danh từ hoặc sau một mệnh đề đã được danh từ hoá bằng か, こと, の. Không gắn trực tiếp vào động từ: không nói 勉強するについて, phải nói 勉強することについて (benkyō suru koto ni tsuite, "về việc học"). Cách dùng こと và の được giảng ở bài danh từ hoá こと, の.

Động từ hay đi với について

について hợp với những động từ có "nội dung": nói, nghe, viết, đọc, hỏi, nghĩ, biết, tìm hiểu, bàn bạc.

Câu tiếng Nhật	Cách đọc	Nghĩa
ベトナムの料理について書きました。	Betonamu no ryōri ni tsuite kakimashita	Tôi đã viết về món ăn Việt Nam.
この問題について、どう思いますか。	kono mondai ni tsuite, dō omoimasu ka	Bạn nghĩ sao về vấn đề này?
会社について、少し調べました。	kaisha ni tsuite, sukoshi shirabemashita	Tôi đã tìm hiểu một chút về công ty.
その事件について、何も知りません。	sono jiken ni tsuite, nani mo shirimasen	Tôi không biết gì về vụ việc đó.
旅行の計画について相談したいです。	ryokō no keikaku ni tsuite sōdan shitai desu	Tôi muốn bàn về kế hoạch du lịch.
先生に試験について聞きました。	sensei ni shiken ni tsuite kikimashita	Tôi đã hỏi thầy về kỳ thi.

Câu cuối cho thấy một điểm hay rối: người được hỏi đi với に (先生に), còn chủ đề được hỏi đi với について. Hai trợ từ cùng chữ に nhưng làm hai việc khác nhau.

についての + danh từ

Khi chủ đề bổ nghĩa cho một danh từ (cuốn sách về…, bài báo về…), phải chèn の giữa について và danh từ.

Cụm	Cách đọc	Nghĩa
日本の歴史についての本	Nihon no rekishi ni tsuite no hon	sách về lịch sử Nhật
AIについてのニュース	AI ni tsuite no nyūsu	tin tức về AI
仕事についての相談	shigoto ni tsuite no sōdan	buổi trao đổi về công việc
留学についての説明会	ryūgaku ni tsuite no setsumeikai	buổi giới thiệu về du học

Trong văn viết trang trọng, bạn sẽ gặp thêm dạng についての thay bằng に関する. Phần so sánh bên dưới nói rõ khi nào nên đổi.

については và についても

Thêm は để tách chủ đề ra so với những chủ đề khác, mang ý "còn về chuyện … thì". Thêm も để nói "về … cũng".

• 日程は決まりました。場所については、まだ相談中です。 (nittei wa kimarimashita. basho ni tsuite wa, mada sōdanchū desu, "Lịch đã chốt. Còn địa điểm thì vẫn đang bàn").
• 料金についても教えてください。 (ryōkin ni tsuite mo oshiete kudasai, "Xin cho tôi biết cả về chi phí nữa").

Dùng について khi thuyết trình và họp

について xuất hiện rất nhiều ở câu mở đầu bài phát biểu, email công việc và phỏng vấn. Vài câu bạn có thể dùng ngay:

Câu tiếng Nhật	Cách đọc	Nghĩa
今日は、ベトナムのお正月について発表します。	kyō wa, Betonamu no oshōgatsu ni tsuite happyō shimasu	Hôm nay tôi xin trình bày về Tết Việt Nam.
まず、調査の目的についてお話しします。	mazu, chōsa no mokuteki ni tsuite ohanashi shimasu	Trước tiên, tôi xin nói về mục đích khảo sát.
次に、結果についてご説明します。	tsugi ni, kekka ni tsuite gosetsumei shimasu	Tiếp theo, tôi xin giải thích về kết quả.
この点について、ご質問はありますか。	kono ten ni tsuite, goshitsumon wa arimasu ka	Về điểm này, mọi người có câu hỏi gì không?
納期につきまして、ご確認をお願いいたします。	nōki ni tsukimashite, gokakunin o onegai itashimasu	Về thời hạn giao hàng, mong anh chị xác nhận giúp.

Câu cuối dùng につきまして, dạng khiêm nhường của について, hay gặp trong email gửi khách hàng. Nói chuyện với đồng nghiệp hằng ngày thì について là đủ lịch sự.

Phân biệt について, に関して và に対して

Ba mẫu này đều có thể dịch là "về, đối với", nên người học hay dùng lẫn. Bài ngữ pháp đối với に対して, にとって đã đi sâu vào に対して. Ở đây chỉ đặt ba mẫu cạnh nhau:

	について	に関して	に対して
Nghĩa lõi	về (nội dung được bàn)	liên quan đến (phạm vi rộng hơn)	đối với, hướng tới (đối tượng chịu tác động)
Sắc thái	trung tính, dùng hằng ngày	trang trọng, văn viết, thông báo	nhấn thái độ, phản ứng, hành động hướng vào ai
Bổ nghĩa danh từ	についての + N	に関する + N	に対する + N
Ví dụ	映画について話す	事故に関して調査する	お客様に対して丁寧に話す
Nghĩa ví dụ	nói về bộ phim	điều tra liên quan đến vụ tai nạn	nói năng lịch sự với khách

について và に関して thường thay cho nhau được: この件について và この件に関して đều là "về việc này", dạng sau nghe cứng hơn. に対して thì khác hẳn. Khi động từ là thái độ, cảm xúc, hành vi nhắm vào một người (lịch sự, phản đối, nghiêm khắc, giận), dùng に対して.

• 学生に対して厳しい先生です。 (gakusei ni taishite kibishii sensei desu, "Đó là người thầy nghiêm khắc với học sinh").
• 学生について話しました。 (gakusei ni tsuite hanashimashita, "Chúng tôi đã nói về học sinh").

について và につき không giống nhau

Gặp chữ につき trên biển báo, bạn đừng dịch là "về". Trong văn thông báo, につき thường có nghĩa "do, vì": 工事中につき、通行止め (kōjichū ni tsuki, tsūkōdome, "đang thi công nên cấm đi qua"). Sau số lượng, nó còn nghĩa "mỗi": 一人につき二枚 (hitori ni tsuki nimai, "mỗi người hai tờ"). Chỉ dạng につきまして trong câu lịch sự mới tương đương について.

Lỗi người Việt hay mắc

• ✗ 日本について本を読みました。 → ✓ 日本についての本を読みました。 Đứng trước danh từ thì cần の.
• ✗ 日本語を勉強するについて → ✓ 日本語を勉強することについて Động từ phải danh từ hoá trước khi gắn について.
• ✗ お客さんについて失礼なことを言いました (ý: nói lời vô lễ với khách) → ✓ お客さんに対して失礼なことを言いました。 Hành vi nhắm thẳng vào người dùng に対して. Câu dùng について sẽ thành "nói xấu về khách".
• ✗ 友達について電話しました (ý: gọi điện cho bạn) → ✓ 友達に電話しました。 Người nhận hành động dùng に, không dùng について.
• ✗ この話についてを聞きました。 → ✓ この話について聞きました。 について đã là trợ từ ghép, không thêm を phía sau.

Bài tập nhỏ

Chọn について, についての hoặc に対して:

1. 今日は日本の祭り ____ 話します。
2. これは経済 ____ 記事です。
3. 彼は年上の人 ____ いつも丁寧です。
4. 将来の仕事 ____ 両親と相談しました。
5. 温泉の入り方 ____ 説明を聞きました。

Đáp án:

1. 今日は日本の祭りについて話します。
2. これは経済についての記事です。 (văn trang trọng: 経済に関する記事)
3. 彼は年上の人に対していつも丁寧です。
4. 将来の仕事について両親と相談しました。
5. 温泉の入り方についての説明を聞きました。

Câu hỏi thường gặp

について tiếng Nhật nghĩa là gì?

Nghĩa là "về", nêu chủ đề của hành động nói, viết, nghĩ, tìm hiểu. Ví dụ: 趣味について話してください。 (shumi ni tsuite hanashite kudasai, "Hãy kể về sở thích của bạn").

Phân biệt について và に関して thế nào?

Nghĩa gần như nhau. について dùng hằng ngày; に関して trang trọng hơn, hay gặp trong báo cáo, thông báo, văn bản hành chính. Trước danh từ: についての và に関する.

についての và についた có liên quan không?

Không. についての là "về" + の. Còn 着いた (tsuita) là quá khứ của 着く, nghĩa "đã đến nơi", chỉ trùng âm.

について có thuộc cấp JLPT nào không?

JLPT không công bố danh sách ngữ pháp chính thức theo cấp. Trên thực tế, について xuất hiện từ khá sớm trong giáo trình sơ cấp và gặp thường xuyên trong bài đọc, bài nghe các cấp trên.