Từ vựng tiếng Nhật nông nghiệp: cây trồng, nhà kính, chăn nuôi và câu chỉ thị

Từ vựng tiếng Nhật nông nghiệp mà thực tập sinh dùng hằng ngày gồm ba nhóm. Thứ nhất là nơi làm (畑 hatake, ruộng rau; ビニールハウス biniiru hausu, nhà kính). Thứ hai là thao tác (種をまく gieo hạt, 水をやる tưới nước, 収穫する thu hoạch). Thứ ba là câu chỉ thị ngắn của chủ trang trại như 赤いのだけ取って (akai no dake totte, "chỉ hái quả đỏ thôi"). Bài này chia từ theo đúng một ngày làm việc: nơi làm, cây trồng, dụng cụ, vật tư, động từ đồng áng, chăn nuôi, rồi tới những câu chỉ thị hay nghe và câu bạn cần nói được.

Ngành nông nghiệp trong chương trình thực tập kỹ năng chia làm hai mảng: trồng trọt (耕種農業 koushu nougyou) và chăn nuôi (畜産農業 chikusan nougyou). Phần chuẩn bị tiếng Nhật chung trước khi sang có ở bài tiếng Nhật cho thực tập sinh.

Từ chung và nơi làm việc

Tiếng Nhật	Cách đọc	Nghĩa
農業	のうぎょう (nougyou)	nông nghiệp
農家	のうか (nouka)	nhà nông, hộ làm nông
農場	のうじょう (noujou)	nông trại
畑	はたけ (hatake)	ruộng khô, ruộng rau
田んぼ	たんぼ (tanbo)	ruộng lúa
ビニールハウス	biniiru hausu	nhà kính phủ ni lông
温室	おんしつ (onshitsu)	nhà kính (kính hoặc khung cứng)
果樹園	かじゅえん (kajuen)	vườn cây ăn quả
畝	うね (une)	luống
列	れつ (retsu)	hàng (cây, luống)
作業場	さぎょうば (sagyouba)	khu làm việc, chỗ sơ chế
倉庫	そうこ (souko)	nhà kho

Tên cây trồng hay gặp

Rau quả trong nhà kính Nhật phần lớn viết bằng katakana hoặc hiragana, nên đọc được bảng chữ là nhận ra tên. Danh sách đầy đủ hơn có ở bài từ vựng tiếng Nhật rau củ trái cây.

Tiếng Nhật	Cách đọc	Nghĩa
稲 / 米	いね (ine) / こめ (kome)	cây lúa / gạo
トマト / ミニトマト	tomato / mini tomato	cà chua / cà chua bi
きゅうり	kyuuri	dưa chuột
なす	nasu	cà tím
ピーマン	piiman	ớt chuông xanh
キャベツ	kyabetsu	bắp cải
レタス	retasu	xà lách
白菜	はくさい (hakusai)	cải thảo
大根	だいこん (daikon)	củ cải trắng
玉ねぎ	たまねぎ (tamanegi)	hành tây
ねぎ	negi	hành lá Nhật
ほうれん草	ほうれんそう (hourensou)	rau chân vịt
じゃがいも	jagaimo	khoai tây
いちご	ichigo	dâu tây
みかん	mikan	quýt
りんご	ringo	táo
花 / 菊	はな (hana) / きく (kiku)	hoa / hoa cúc

Dụng cụ, máy móc và đồ bảo hộ

Tiếng Nhật	Cách đọc	Nghĩa
鍬	くわ (kuwa)	cuốc
鎌	かま (kama)	liềm
スコップ	sukoppu	xẻng
はさみ	hasami	kéo (cắt quả, tỉa cành)
ホース	hoosu	ống nước
じょうろ	jouro	bình tưới
一輪車	いちりんしゃ (ichirinsha)	xe rùa, xe cút kít
コンテナ	kontena	sọt nhựa đựng nông sản
支柱	しちゅう (shichuu)	cọc chống cây
マルチ	maruchi	màng phủ luống
トラクター	torakutaa	máy kéo
耕運機	こううんき (kouunki)	máy xới đất
草刈り機	くさかりき (kusakariki)	máy cắt cỏ
軽トラ	けいトラ (keitora)	xe tải nhỏ
長靴	ながぐつ (nagagutsu)	ủng
軍手	ぐんて (gunte)	găng tay vải
帽子	ぼうし (boushi)	mũ

Hạt giống, phân bón, thuốc

Tiếng Nhật	Cách đọc	Nghĩa
種	たね (tane)	hạt giống
苗	なえ (nae)	cây giống
土	つち (tsuchi)	đất
肥料	ひりょう (hiryou)	phân bón
堆肥	たいひ (taihi)	phân ủ, phân chuồng hoai
農薬	のうやく (nouyaku)	thuốc bảo vệ thực vật
虫	むし (mushi)	sâu, côn trùng
病気	びょうき (byouki)	bệnh (của cây)

Động từ việc đồng áng

Chủ trang trại hầu như nói thể て hoặc thể thường, ít khi dùng ます. Bảng dưới có cả hai dạng để bạn nghe ra. Cách chia thể て có ở bài thể て.

Việc	Dạng từ điển	Dạng chỉ thị bạn sẽ nghe	Nghĩa
xới đất	耕す (tagayasu)	耕して (tagayashite)	xới đi
gieo hạt	種をまく (tane wo maku)	まいて (maite)	gieo đi
trồng cây con	植える (ueru)	植えて (uete)	trồng đi
tưới nước	水をやる (mizu wo yaru)	水やって (mizu yatte)	tưới nước đi
nhổ cỏ	草を取る (kusa wo toru)	草取って (kusa totte)	nhổ cỏ đi
tỉa bớt cây con	間引く (mabiku)	間引いて (mabiite)	tỉa bớt đi
buộc cây vào cọc	結ぶ (musubu)	結んで (musunde)	buộc lại
hái, thu hoạch	収穫する (shuukaku suru)	取って (totte)	hái đi
phân loại	選別する (senbetsu suru)	分けて (wakete)	chia ra, tách ra
đóng thùng	箱詰めする (hakozume suru)	箱に詰めて (hako ni tsumete)	xếp vào thùng
xuất hàng	出荷する (shukka suru)	出荷して (shukka shite)	đem đi giao
phun thuốc	農薬をまく (nouyaku wo maku)	消毒して (shoudoku shite)	phun thuốc, khử trùng

Để ý: まく dùng cho cả "gieo hạt" và "rải, phun" (phân, thuốc). Còn 消毒 (shoudoku, khử trùng) ở nhiều trang trại được dùng để chỉ việc phun thuốc.

Từ vựng chăn nuôi

Tiếng Nhật	Cách đọc	Nghĩa
牛 / 乳牛	うし (ushi) / にゅうぎゅう (nyuugyuu)	bò / bò sữa
子牛	こうし (koushi)	bê
豚	ぶた (buta)	lợn
鶏	にわとり (niwatori)	gà
牛舎	ぎゅうしゃ (gyuusha)	chuồng bò
豚舎	とんしゃ (tonsha)	chuồng lợn
鶏舎	けいしゃ (keisha)	chuồng gà
餌 / 餌やり	えさ (esa) / えさやり (esayari)	thức ăn chăn nuôi / cho ăn
搾乳	さくにゅう (sakunyuu)	vắt sữa
卵 / 集卵	たまご (tamago) / しゅうらん (shuuran)	trứng / nhặt trứng
ふん	fun	phân (vật nuôi)
掃除	そうじ (souji)	dọn dẹp, vệ sinh chuồng
出産	しゅっさん (shussan)	đẻ

Câu chỉ thị hay nghe ở trang trại

Câu tiếng Nhật	Romaji	Nghĩa
今日はこの列、お願い。	Kyou wa kono retsu, onegai.	Hôm nay làm hàng này nhé.
赤いのだけ取って。	Akai no dake totte.	Chỉ hái quả đỏ thôi.
傷があるのは別にして。	Kizu ga aru no wa betsu ni shite.	Quả bị xước để riêng ra.
根っこを傷つけないように。	Nekko wo kizutsukenai you ni.	Cẩn thận đừng làm đứt rễ.
一箱に十個ずつ入れて。	Hitohako ni jukko zutsu irete.	Mỗi thùng cho mười quả.
機械には触らないで。	Kikai ni wa sawaranaide.	Đừng động vào máy.
終わったら教えて。	Owattara oshiete.	Xong thì báo tôi.
ハウスの中は暑いから、水をこまめに飲んでね。	Hausu no naka wa atsui kara, mizu wo komame ni nonde ne.	Trong nhà kính nóng, nhớ uống nước thường xuyên.
十時に休憩しよう。	Juuji ni kyuukei shiyou.	Mười giờ nghỉ giải lao nhé.
明日は雨だから休み。	Ashita wa ame dakara yasumi.	Mai mưa nên nghỉ.

Câu bạn cần nói được

• すみません、もう一度お願いします。 (Sumimasen, mou ichido onegaishimasu): Xin lỗi, anh nói lại được không ạ.
• これはどこに置きますか。 (Kore wa doko ni okimasu ka): Cái này để ở đâu ạ?
• これで大丈夫ですか。 (Kore de daijoubu desu ka): Làm thế này được chưa ạ?
• 終わりました。次は何をしますか。 (Owarimashita. Tsugi wa nani wo shimasu ka): Xong rồi ạ. Tiếp theo làm gì ạ?
• 気分が悪いです。少し休んでもいいですか。 (Kibun ga warui desu. Sukoshi yasunde mo ii desu ka): Tôi thấy khó chịu. Tôi nghỉ một chút được không ạ?
• けがをしました。 (Kega wo shimashita): Tôi bị thương.

Làm trong nhà kính mùa hè rất dễ bị say nắng, tiếng Nhật là 熱中症 (necchuushou). Khi thấy chóng mặt, buồn nôn, hãy nói ngay câu 気分が悪いです, đừng cố làm tiếp.

Lỗi người Việt hay mắc

• Chỉ học dạng ます. Ở trang trại, câu chỉ thị gần như luôn là 取って, やって, 置いといて (oitoite, để sẵn đó). Học thuộc cả dạng て của từng động từ ở bảng trên.
• Nhầm 畑 và 田んぼ. 畑 là ruộng khô trồng rau, 田んぼ là ruộng ngập nước trồng lúa.
• Không hỏi lại. Nhiều trang trại ở vùng nông thôn, người lớn tuổi nói giọng địa phương và nói nhanh. Nghe không rõ thì hỏi lại ngay bằng もう一度お願いします, an toàn hơn đoán.
• Đọc sai số đếm thùng. 一箱 là hitohako, 二箱 là futahako, đọc theo âm thuần Nhật. Từ ba thùng trở lên, cách đọc dao động theo người nói, nên nghe kỹ chữ 箱 ở cuối. Cách đếm chung có ở bài số đếm tiếng Nhật.

Câu hỏi thường gặp

Thực tập sinh nông nghiệp cần trình độ tiếng Nhật bao nhiêu?

Yêu cầu cụ thể tuỳ chương trình và đơn vị tiếp nhận. Về thực tế công việc, bạn cần nghe hiểu câu chỉ thị ngắn, biết tên cây trồng, dụng cụ và hỏi lại được. Học chắc từ vựng trong bài này cùng ngữ pháp N5 là đủ để bắt đầu.

ビニールハウス và 温室 khác nhau thế nào?

ビニールハウス là khung phủ màng ni lông, loại phổ biến nhất ở trang trại rau. 温室 là từ chung cho nhà kính, hay dùng cho loại khung kính, có hệ thống sưởi.

Từ "thu hoạch" trong tiếng Nhật là gì?

収穫 (shuukaku). Khi làm thật, người ta nói ngắn 取る (toru, hái) cho rau quả, 刈る (karu, cắt) cho lúa và cỏ, 掘る (horu, đào) cho khoai, củ.